Ένα νέο, καινοτόμο μοριακό τεστ για την έγκαιρη ανίχνευση αλλοιώσεων που σχετίζονται με τον ιό HPV αναπτύσσουν ερευνητές της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ).
Αυτή η πρωτοβουλία φιλοδοξεί να αλλάξει τα δεδομένα στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας. Το πρόγραμμα χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και αποτελεί παγκόσμια πρωτοπορία, καθώς συνδυάζει τη μοριακή διάγνωση με τη δυνατότητα αυτολήψης δείγματος από την ίδια τη γυναίκα.
Η σημασία του νέου μοριακού τεστ
Το νέο μοριακό τεστ σχεδιάστηκε ώστε να λειτουργεί συμπληρωματικά τόσο στο Pap Test όσο και στον μοριακό έλεγχο για τον HPV. Αυτή η συνδυαστική προσέγγιση προσφέρει ένα επιπλέον εργαλείο αξιολόγησης του κινδύνου ανάπτυξης καρκίνου.
Ο στόχος των ερευνητών είναι να εντοπίζουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τις γυναίκες που παρουσιάζουν προκαρκινικές αλλοιώσεις και διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο εξέλιξης της νόσου.
Η καθηγήτρια Βιολογίας, Γενετικής και Νανοϊατρικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και υπεύθυνη του προγράμματος SHINE, Μαρία Γαζούλη, δήλωσε:
«Με αυτό το τεστ μπορούμε να αναδείξουμε τις γυναίκες που έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν καρκίνο». Αυτή η πληροφορία είναι κρίσιμη, καθώς η έγκαιρη διάγνωση μπορεί να σώσει ζωές.
Αυτολήψη: Επαναστατική προσέγγιση
Η σημαντικότερη καινοτομία του νέου εργαλείου είναι η δυνατότητα αυτολήψης του δείγματος. Ακολουθώντας απλές οδηγίες, η γυναίκα μπορεί να συλλέξει μόνη της το απαραίτητο δείγμα και να το αποστείλει στο εργαστήριο για ανάλυση.
Σύμφωνα με τον επίκουρο καθηγητή Μαιευτικής – Γυναικολογίας του ΕΚΠΑ, Θεόδωρο Καλαμπόκα, η διαδικασία είναι ιδιαίτερα απλή και μπορεί να εξασφαλίσει δείγματα υψηλής ποιότητας, τα οποία αξιοποιούνται από τους ειδικούς επιστήμονες.
Η αυτολήψη δείγματος είναι ένα σημαντικό βήμα προς την ενδυνάμωση της γυναικείας υγείας, καθώς διευκολύνει την πρόσβαση στη διάγνωση.
Μέχρι σήμερα, το τεστ έχει δοκιμαστεί πιλοτικά σε 60 γυναίκες με θετικά αποτελέσματα. Η μέθοδος έχει επίσης αξιολογηθεί σε άλλα εργαστήρια, ενισχύοντας την αξιοπιστία και την αποτελεσματικότητά της.
Εξερεύνηση βιολογικών αλλοιώσεων
Το μοριακό τεστ δεν περιορίζεται αποκλειστικά στην ανίχνευση του HPV. Αντιθέτως, αναζητά πρόωρες βιολογικές αλλοιώσεις που προκαλούνται τόσο από τον ιό όσο και από περιβαλλοντικούς παράγοντες.
Παράγοντες όπως το κάπνισμα, το χρόνιο στρες και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής μπορεί να προκαλέσουν επιγενετικές μεταβολές, γνωστές ως μεθυλιώσεις. Αυτές οι μεταβολές επηρεάζουν τη λειτουργία του γονιδιώματος και μπορούν να συνδεθούν με την ανάπτυξη καρκίνου.
Πρόσβαση σε απομακρυσμένες περιοχές
Η διαδικασία αυτολήψης αναμένεται να διευκολύνει σημαντικά την πρόσβαση στον προληπτικό έλεγχο για γυναίκες που διαμένουν σε απομακρυσμένες ή νησιωτικές περιοχές, όπου η πρόσβαση σε εξειδικευμένες υπηρεσίες υγείας είναι συχνά περιορισμένη.
Αυτή η προσέγγιση δεν ενισχύει μόνο την υγεία των γυναικών, αλλά και την πρόληψη μέσω της έγκαιρης διάγνωσης.
