Ένα νέο είδος σαύρας που δεν είχε περιγραφεί ποτέ ξανά στην επιστημονική βιβλιογραφία εντοπίστηκε σε μικρή νησίδα ανοιχτά της Μήλου, φέρνοντας στο φως μια ακόμα απόδειξη του πόσο μοναδική και πολύτιμη είναι η ελληνική βιοποικιλότητα.
Η ανακάλυψη έγινε στο πλαίσιο ερευνητικού έργου που χρηματοδοτείται από τον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), σε συνεργασία με το Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας (ΕΛΙΔΕΚ). Η επιστημονική ομάδα του Τμήματος Βιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, υπό την καθοδήγηση του Καθηγητή Ζωικής Ποικιλότητας κ. Παναγιώτη Παφίλη, μελέτησε επιτόπιους πληθυσμούς της ενδημικής σαύρας Podarcis milensis σε μικρές βραχονησίδες του Αιγαίου.
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα της έρευνας αφορά τον πληθυσμό της νησίδας Βελοπούλα, ο οποίος, σύμφωνα με τα πρώτα μορφολογικά και γενετικά δεδομένα, αποτελεί εντελώς νέο είδος σαύρας για την επιστήμη. Η ανακάλυψη αυτή επιβεβαιώνει ότι τα μικρά, απομονωμένα νησιωτικά οικοσυστήματα της Ελλάδας φιλοξενούν μοναδικά, ανεξερεύνητα είδη, τα οποία διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο εξαφάνισης εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής.
«Το νέο είδος σαύρας αναδεικνύει για άλλη μια φορά πόσο μοναδική είναι η ελληνική βιοποικιλότητα, αλλά και ότι τα βραχονήσια μας είναι θησαυροφυλάκια ζωής», δήλωσε ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΟΦΥΠΕΚΑ, κ. Κωνσταντίνος Τριάντης.
Η ερευνητική δράση εντάσσεται στο έργο «Δράσεις προστασίας, διατήρησης και ανάδειξης της βιοποικιλότητας», ένα από τα 32 έργα που προκηρύχθηκαν από το ΕΛΙΔΕΚ τον Ιανουάριο του 2023. Η προσπάθεια συνεχίζεται μέσα από νέα προγραμματική σύμβαση που υπεγράφη τον Ιούνιο του ίδιου έτους, με συνολικό προϋπολογισμό περίπου 800.000 ευρώ.
Οι επιστήμονες από τα Πανεπιστήμια Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πατρών βρίσκονται στη διαδικασία της επεξεργασίας και δημοσίευσης των ευρημάτων τους, με στόχο την επίσημη επιστημονική περιγραφή του νέου είδους.
Κλιματική Απειλή στα Νησιά του Αιγαίου
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στους μηχανισμούς επιβίωσης που έχουν αναπτύξει αυτοί οι νησιωτικοί πληθυσμοί σαυρών, οι οποίοι ζουν σε περιβάλλοντα με εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες και ελάχιστες δυνατότητες διασποράς. Οι συνθήκες αυτές τους καθιστούν ιδιαίτερα ευάλωτους στις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής.
Η μελέτη αποτελεί μια ηχηρή υπενθύμιση της ανάγκης για ενίσχυση της επιστημονικής έρευνας και της προστασίας των φυσικών οικοσυστημάτων, ειδικά σε περιοχές που μέχρι σήμερα δεν έχουν τύχει της προσοχής που τους αξίζει.
