Connect with us

Hi, what are you looking for?

ΕΚΚΛΗΣΙΑ

Η Αγία Σοφία της Μονεμβασιάς: Χτίστηκε στο χείλος του γκρεμού και μοιάζει με την Αγία Σοφία της Κωνσταντινούπολης

Ο ναός της Αγίας Σοφίας είναι ένα εντυπωσιακό εκκλησιαστικό αρχιτεκτονικό μνημείο του 12ου αιώνα και το μοναδικό κτίσμα που παραμένει σχεδόν άθικτο στην Άνω Πόλη της Μονεμβασιάς.

By Inu shutterstock

Ο εντυπωσιακός βυζαντινός ναός της Παναγίας Οδηγήτριας, που μετά την Επανάσταση του 1821 ονομάστηκε Αγία Σοφία, βρίσκεται κτισμένος πάνω στο κάστρο της Μονεμβασιάς, στην άκρη ενός βράχου, πάνω από τη θάλασσα.

By Irina Rogova shutterstock

Η παράδοση συνδέει την εκκλησία με τον αυτοκράτορα Ανδρόνικο Β´ Παλαιολόγο, ωστόσο οι πηγές φανερώνουν ότι ο ναός, που αρχικά ήταν αφιερωμένος στην Παναγία Οδηγήτρια, είναι πολύ παλαιότερος και ότι χρονολογείται στα μέσα του 12ου αι., το 1150. Ο ναός συνέχισε να λειτουργεί κατά την Α΄ Ενετοκρατία (1463-1540) ως Madonna del Castelloή Nostra Donna in Castelloγια τις ανάγκες των καθολικών αξιωματούχων.

By valantis minogiannis shutterstock

Στην περίοδο της Α´ Οθωμανικής κυριαρχίας (1540-1690) ο ναός μετατράπηκε σε μουσουλμανικό τέμενος με την προσθήκη μιχρὰμπ, που διατηρείται στον νότιο τοίχο. Στην περίοδο της Β΄ Ενετοκρατίας(1690-1715) αποτέλεσε το καθολικό μονής δυτικού δόγματος και αφιερώθηκε στη Madonna del Carmine.

By Karl Allen Lugmayer shutterstock

Κατά την φάση αυτή, προστέθηκε στον ναό διώροφο προστώο σε όλο το πλάτος της δυτικής όψης. Ως μουσουλμανικό τέμενος λειτούργησε ξανά στην περίοδο της Β´ Οθωμανικής κυριαρχίας (1715-1821)και επέστρεψε στη χριστιανική λατρεία μετά την απελευθέρωση της πόλης, οπότε και αφιερώθηκε στη Σοφία του Θεού, επειδή θεωρήθηκε πιστό αντίγραφο της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη. Οι μετέπειτα χρονολογίες1827 και 1845 στη δυτική όψη αντιστοιχούν προφανώς σε εργασίες επισκευής του ναού.

By valantis minogiannis shutterstock

Αρχιτεκτονικά ανήκει στον τύπο του ηπειρωτικού οκταγωνικού ναού, όπως το Δαφνί, ο Όσιος Λουκάς, ο Άγιος Θεόδωρος του Μυστρά κ.ά.,και χρονολογείται στα μέσα του 12ου αιώνα(1150). Στα δυτικά του ναού διαμορφώνεται νάρθηκας που άλλοτε ήταν διώροφος, ενώ επί Β΄ Ενετοκρατίας προστέθηκε ο διώροφος εξωνάρθηκας.

By Karl Allen Lugmayer shutterstock

Εξωτερικά, στα νότια, προστέθηκε διπλή στοά άγνωστης χρήσης και πολυτελούς κατασκευής, η οποία κατέρρευσε το 1893. Η τοιχοδομία του ναού ακολουθεί το πλινθοπερίκλειστο σύστημα δόμησης, ενώ τα τρίλοβα παράθυρα των όψεων έχουν κεραμοπλαστικό διάκοσμο.

By Jekatarinka shutterstock

Ο ναός διατηρεί πλούσιο γλυπτό διάκοσμο που όμως λόγω των πολλών μη αναστρέψιμων μετατροπών που έχει υποστεί κατά τη διάρκεια της μακράς ιστορικής του διαδρομής, δεν κατέστη δυνατόν να επανατοποθετηθεί στο σύνολό του, και τμήματα του βρίσκονται πλέον στην Αρχαιολογική Συλλογή της Μονεμβασιάς.

By Jekatarinka shutterstock
By Andronos Haris shutterstock

Ο τοιχογραφικός διάκοσμος του ναού, που διατηρείται σε αποσπασματική κατάσταση, είναι υψηλής ποιότητας και χρονολογείται στον 12ο ή στον πρώιμο 13ο αιώνα. Οι σωζόμενες παραστάσεις εικονίζουν τον Χριστό με αγγέλους στην είσοδο που συνδέει τον νάρθηκα με τον ναό, μετωπικούς ολόσωμους αγίους, μάρτυρες, ιεράρχες, τον Χριστό σε μετάλλιο ως Παλαιό των Ημερών στο ιερό, σκηνές από τον βίο του αγίου Νικολάου, κ.α.

By Jekatarinka shutterstock

Οι χρονολογίες 1827 και 1845 στη δυτική όψη αντιστοιχούν σε εργασίες επισκευής του ναού. Το μνημείο αναστηλώθηκε το 1958 – 1959 από τον Ευστάθιο Στίκα.

By Heracles Kritikos shutterstock
Βίντεο Travellingwithgiannis
Βίντεο stan_stanislav

Πληροφορίες: vizantinaistorika

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Κορινθία, ολόκληρη την Ελλάδα και τον Κόσμο, ανά πάσα στιγμή στο Hlektra.gr.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ

Την Κυριακή 17 Οκτωβρίου 2021 καταμετρήθηκαν στα γραφεία της ΕΤΕ, στο χώρο της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε, στην Αθήνα, οι ψήφοι των εκλογών της Ένωσης Τεχνολόγων Εκπαιδευτικών,...

ΕΛΛΑΔΑ

Βιασμός 8χρονης στη Ρόδο: Σοκαριστική ανατροπή στην υπόθεση που έχει συγκλονίσει την κοινή γνώμη καθώς, σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, η θεία της 8χρονης ομολόγησε...

ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ

Συναντήσεις με τους φορείς του Μεσοτόπου είχε την περασμένη Κυριακή η ΣΥΜΠΑΡΑΤΑΞΗ ΠΟΛΙΤΩΝ. Την ομάδα συγκροτούσαν οι Περ.Σύμβουλοι  Γιάννης Σπιλάνης (επικεφαλής) και Μαρία Νικολάρα,...

ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ

Ρεπορτάζ: Ραφαέλα Βατάκη Στο xiakoslaos.gr μίλησε ο Πρόεδρος Ενιαίας Σχολικής Επιτροπής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Δήμου Χίου, κ.  Κωνσταντινος-Βίκτωρ Χατζησταμάτης, για την τοποθέτηση των δύο αιθουσών προκάτ...