Υπάρχουν δύο τύποι μπλε φεγγαριού, αλλά κανένας τους δεν έχει σχέση με το χρώμα. Σύμφωνα με τον επίσημο ορισμό που καθιέρωσε η NASA, το μπλε φεγγάρι είναι το λεγόμενο «εποχικό» μπλε φεγγάρι και αναφέρεται στην τρίτη πανσέληνο μιας εποχής που έχει συνολικά τέσσερις πανσελήνους. Ο δεύτερος ορισμός, που προέκυψε από παρερμηνεία του αρχικού, είναι το μηνιαίο μπλε φεγγάρι, που αναφέρεται στη δεύτερη πανσέληνο μέσα σε έναν ημερολογιακό μήνα. Στις 31 Μαΐου 2026 θα δούμε ένα μηνιαίο μπλε φεγγάρι, ενώ στις 21 Αυγούστου 2032 θα δούμε το επόμενο εποχικό μπλε φεγγάρι.
Τι είναι το Μπλε Φεγγάρι;
Καθώς ο κύκλος των φάσεων της Σελήνης διαρκεί περίπου έναν μήνα, συνήθως έχουμε 12 πανσέληνους κάθε χρόνο. Πολλοί πολιτισμοί έχουν δώσει ξεχωριστά ονόματα στην πανσέληνο κάθε μήνα. Δώδεκα μήνες, δώδεκα πανσέληνοι, δώδεκα ονόματα.
Ωστόσο, ο σεληνιακός κύκλος διαρκεί στην πραγματικότητα 29,5 ημέρες, πράγμα που σημαίνει ότι 12 σεληνιακοί κύκλοι ολοκληρώνονται σε περίπου 354 ημέρες. Έτσι, κάθε περίπου 2,5 χρόνια παρατηρείται μια 13η πανσέληνος μέσα στο ίδιο ημερολογιακό έτος. Αυτή η 13η πανσέληνος δεν ακολουθεί το καθιερωμένο σύστημα ονοματοδοσίας και αναφέρεται ως μπλε φεγγάρι.
Πόσο συχνά εμφανίζεται;
Παρά την κοινή έκφραση «μια φορά στο τόσο» («once in a blue moon»), το Μπλε Φεγγάρι εμφανίζεται σχετικά τακτικά με αστρονομικούς όρους. Σύμφωνα με τη NASA, μια Μπλε Σελήνη συμβαίνει περίπου κάθε δύο με τρία χρόνια. Δεδομένου ότι μεσολαβούν περίπου 29,5 ημέρες μεταξύ δύο πανσελήνων, ο Φεβρουάριος δεν μπορεί ποτέ να έχει μηνιαία Μπλε Σελήνη, καθώς έχει μόνο 28 ημέρες σε κοινό έτος και 29 σε δίσεκτο. Περιστασιακά, ο Φεβρουάριος μπορεί να μην έχει καθόλου πανσέληνο- ένα φαινόμενο γνωστό ως Μαύρη Σελήνη (BlackMoon), σύμφωνα με το Time and Date.
Γίνεται ποτέ πραγματικά μπλε το φεγγάρι;
Το φεγγαρι γίνεται μπλε μόνο υπό συγκεκριμένες ατμοσφαιρικές συνθήκες. Μετά τη γιγαντιαία ηφαιστειακή έκρηξη του Κρακατόα το 1884, ένα τεράστιο νέφος στάχτης και σκόνης εκτοξεύθηκε στη στρατόσφαιρα (σε ύψος 8 έως 48 χιλιομέτρων πάνω από την επιφάνεια της Γης). Αυτό το αεροζόλ έκανε τόσο τη Σελήνη όσο και τον Ήλιο να φαίνονται μπλε από πολλές περιοχές του Βόρειου Ημισφαιρίου για πολλούς μήνες μετά την έκρηξη.
Επίσης, στις 24 Σεπτεμβρίου 1950, μια ζώνη καπνού πλάτους περίπου 320 χιλιομέτρων από πυρκαγιές στα δάση της βόρειας Αλμπέρτα στον Καναδά κάλυψε τις Μεγάλες Λίμνες, τμήματα της Πολιτείας της Νέας Υόρκης και τη νότια Νέα Αγγλία. Ο καπνός προκάλεσε ασυνήθιστο σκοτάδι το μεσημέρι και έκανε τον δίσκο του Ήλιου να λάμπει σε απόκοσμες αποχρώσεις ροζ, μπλε και ακόμη και μωβ.
Πηγή: Space