Στην έντονη πίεση που βιώνουν σήμερα τα παιδιά και οι νέοι, στην ανάγκη ουσιαστικής παρουσίας των γονιών, αλλά και στις πολιτικές πρόληψης που αλλάζουν σταδιακά τη σχέση των πολιτών με την υγεία τους, αναφέρθηκε η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, κατά την εμφάνισή της στον ΑΝΤ1 και στην εκπομπή «The 2Night Show» με τον Γρηγόρη Αρναούτογλου, το βράδυ της Τρίτης.
«Τα παιδιά βιώνουν τη ζωή πια όπως σκρολάρουν, με τα μάτια και όχι με την ψυχή», ανέφερε χαρακτηριστικά η κ. Αγαπηδάκη, περιγράφοντας μια καθημερινότητα που έχει γίνει, όπως είπε, τρομακτικά απαιτητική για τα παιδιά και τους νέους. Η ίδια συνέκρινε τη σημερινή παιδική ηλικία με εκείνη προηγούμενων γενιών, όταν τα παιδιά είχαν περισσότερο ελεύθερο χρόνο, παιχνίδι στις αλάνες και φυσική κοινωνική επαφή. Σήμερα, όπως σημείωσε, αυτό το πλαίσιο έχει αλλάξει ριζικά.
Τα παιδιά, υπογράμμισε, μπαίνουν από πολύ νωρίς σε μια διαρκή «τρεχάλα», με σχολείο, δραστηριότητες και ένα πρόγραμμα που θυμίζει περισσότερο ζωή ενηλίκων παρά παιδική ηλικία. Αυτή η πίεση, όπως εξήγησε, δεν συνηθίζεται όσο περνούν τα χρόνια, αλλά συσσωρεύεται και επιβαρύνει την ψυχική ανθεκτικότητα των νέων. Σε αυτό προστίθεται και η ψηφιακή καθημερινότητα, μέσα στην οποία οι βαθιές σχέσεις δυσκολεύονται να αναπτυχθούν, ενώ η εμπειρία της ζωής συχνά περνά αποσπασματικά, μέσα από την οθόνη.
Η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας αναφέρθηκε και στο κέντρο για την ψυχική υγεία των νέων που έχει δημιουργηθεί, σημειώνοντας ότι από την επαφή με τα παιδιά προκύπτει πως συζητούν πιο εύκολα όσα τα απασχολούν με τους φίλους τους παρά με την οικογένειά τους. Γι’ αυτό, όπως είπε, οι γονείς χρειάζεται να είναι ουσιαστικά κοντά στα παιδιά τους, όχι μόνο στις μεγάλες δυσκολίες, αλλά στην καθημερινότητα.
Ιδιαίτερο μήνυμα έστειλε και προς τους γονείς, με αφορμή περιόδους έντονης πίεσης, όπως οι πανελλαδικές εξετάσεις. Η κ. Αγαπηδάκη τόνισε ότι δεν κρίνεται τίποτα από μία στιγμή, ούτε η επιτυχία ενός παιδιού ούτε η ζωή του, επισημαίνοντας ότι τα παιδιά δεν πρέπει να αξιολογούνται μέσα από μία επιτυχία ή μία αποτυχία. Όπως είπε, οι γονείς πολλές φορές αισθάνονται ότι πρέπει οπωσδήποτε να πουν κάτι, ενώ συχνά αυτό που χρειάζεται ο άνθρωπος είναι απλώς να μιλήσει και να ακουστεί.
Αναφερόμενη σε απλούς τρόπους με τους οποίους οι νέοι μπορούν να φροντίζουν την ψυχική τους υγεία, η κ. Αγαπηδάκη είπε: κλειστά κινητά, περισσότερος ύπνος, λίγη περισσότερη άθληση. Όπως σημείωσε, ακόμη και το να καθίσει κανείς για λίγο και να κοιτάξει το ταβάνι, με κλειστό κινητό, μπορεί να είναι από τα καλύτερα πράγματα που μπορεί να κάνει για την ψυχική του υγεία.
Στη συνέχεια, η συζήτηση πέρασε στο Εθνικό Πρόγραμμα Πρόληψης «Προλαμβάνω», το οποίο λειτουργεί εδώ και δύο χρόνια και, σύμφωνα με την κ. Αγαπηδάκη, έχει ήδη αλλάξει τη θέση της πρόληψης στη ζωή των πολιτών. Περισσότεροι από 6 εκατομμύρια πολίτες έχουν πραγματοποιήσει δωρεάν εξετάσεις, ενώ περίπου 200.000 άνθρωποι έχουν εντοπιστεί έγκαιρα με ευρήματα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως ανέφερε, επρόκειτο για πολύ σοβαρά ζητήματα, όπου η έγκαιρη διάγνωση συνέβαλε στο να σωθούν ζωές. Σε άλλες περιπτώσεις, τα ευρήματα ήταν πιο ήπια και πλέον παρακολουθούνται.
Η κ. Αγαπηδάκη υπογράμμισε ότι το σημαντικότερο αποτύπωμα του «Προλαμβάνω» είναι πως η χώρα άρχισε να απομακρύνεται από τη λογική «περιμένω να αρρωστήσω για να πάω στον γιατρό». Η πρόληψη μπήκε στην καθημερινότητα των Ελλήνων, με δωρεάν πρόσβαση σε εξετάσεις για όλους, ακόμη και για όσους δεν έχουν ασφάλιση.
Η ίδια μίλησε με προσωπικό τόνο για τη σημασία αυτής της αλλαγής, λέγοντας ότι είχε «μαράζι» που ένα τέτοιο πρόγραμμα δεν είχε γίνει νωρίτερα. Όπως ανέφερε, όταν εργαζόταν στο πανεπιστήμιο είχε στείλει επανειλημμένα επιστολές στα υπουργεία για την ανάγκη οργανωμένων προληπτικών προγραμμάτων, χωρίς τότε να υπάρξει αποτέλεσμα. Εξήγησε ότι το ζήτημα δεν είναι απλώς διοικητικό ή τεχνοκρατικό, αλλά βαθιά κοινωνικό, καθώς τα λιγότερα χρόνια ζωής συνδέονται συχνά με φτωχότερη ζωή. «Ξέρω από πρώτο χέρι τι σημαίνει να ζεις φτωχότερη και συντομότερη ζωή», ανέφερε, δίνοντας στην τοποθέτησή της προσωπικό και κοινωνικό βάθος.
Η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας αναφέρθηκε, τέλος, και στο πρόγραμμα του Υπουργείου Υγείας για την ανοιχτή συζήτηση γύρω από την περίοδο στα νεαρά κορίτσια. Όπως εξήγησε, πρόκειται για μια δράση που απευθύνεται σε μαθήτριες, γονείς και καθηγητές, με σεμινάρια στα σχολεία και με στόχο να αντιμετωπιστούν η αμηχανία, η άγνοια και τα στερεότυπα γύρω από ένα θέμα που αφορά την καθημερινότητα χιλιάδων κοριτσιών.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στους πατέρες, σημειώνοντας ότι σε πολλές περιπτώσεις, ειδικά σε μονογονεϊκές οικογένειες, οι μπαμπάδες αισθάνονται αμήχανα για το πώς να συζητήσουν το θέμα με τις κόρες τους. Στο πλαίσιο του προγράμματος, όπως είπε, έχουν διανεμηθεί προϊόντα περιόδου ώστε να καλυφθεί το σύνολο των κοριτσιών της χώρας, συνολικά 145.000 κορίτσια, για διάστημα από 4 έως 8 μήνες.
