Γράφει η Ευγενία Γάλλου
Πολλές φράσεις ακούμε κάθε χρόνο μόλις πλησιάσουν οι μέρες της Αποκριάς, με τις χαρές, τα γλέντια και τις ποικίλες εκδηλώσεις τους. Τι είναι όμως το Τριώδιο;
- Τριώδιο (τρι- + ώδιον
α. Οι τρεις εβδομάδες της Αποκριάς, δηλαδή η περίοδος από την Κυριακή του Τελώνου* και του Φαρισαίου** έως την Καθαρά Δευτέρα.
β. Λειτουργικό εκκλησιαστικό βιβλίο, το οποίο περιέχει κανόνες, αποτελούμενους από τρεις ωδές και χρησιμοποιείται κατά την περίοδο της Μεγάλης Τεσσαρακοστής· αρχίζει από την Kυριακή του Tελώνου και Φαρισαίου και κλείνει με τον εσπερινό του Μεγάλου Σαββάτου· εκτείνεται δηλαδή σε χρονικό διάστημα δέκα εβδομάδων, από τις οποίες οι τρεις πρώτες είναι προπαρασκευαστικές της νηστείας της Μεγάλης Τεσσαρακοστής και οι υπόλοιπες επτά (Α΄, Β΄, Γ΄, Δ΄, Ε΄, ΣΤ΄ των Βαΐων και Ζ΄ των Παθών του Χριστού) ανήκουν στην περίοδο της νηστείας.
*Τελώνης στην Κ.Δ. είναι ο εισπράκτορας των φόρων (τέλος =φόρος, πληρωμή)
**Φαρισαίος ήταν μέλος της ιουδαϊκής θρησκείας που επιδίωκε την πιστή τήρηση του Μωσαϊκού Νόμου, και στην Κ.Δ. είναι αυτός που χαρακτηρίζεται από υποκριτική θεοσέβεια. Χαρακτηριστική η φράση: Γραμματείς και Φαρισαίοι.
- Αποκριά: ετυμολογία, διάρκεια, προέλευση
Αποκριά ετυμολογικά σημαίνει μακριά από το κρέας (εκκλησιαστικά). Είναι η περίοδος προετοιμασίας του ανθρώπου, ψυχικής και σωματικής, για να βιώσει το Θείο Πάθος και την Ανάσταση του Σωτήρα Χριστού. H Αποκριά διαρκεί τρεις εβδομάδες (από την Κυριακή του Τελώνου και Φαρισαίου μέχρι την Κυριακή της Τυροφάγου) που προηγείται της Καθαράς Δευτέρας (οπότε και αρχίζει η Μεγάλη Τεσσαρακοστή), κατά το οποίο διάστημα συνηθίζονται εορταστικές εκδηλώσεις και κυρίως το μασκάρεμα.
- Τσικνοπέμπτη
Η Τσικνοπέμπτη είναι η πιο ξεχωριστή ημέρα της δεύτερης εβδομάδας του Τριωδίου (που είναι γνωστή και ως «Κρεατινή»), κατά την οποία, σύμφωνα με το έθιμο, στα σπίτια ψήνουν κρέας στη σχάρα, γεμίζοντας τον αέρα με τη μυρωδιά της «τσίκνας. Η προέλευση αυτού του παράξενου εθίμου χάνεται στα βάθη του χρόνου, ωστόσο φαίνεται να συνδέεται με τις βακχικές γιορτές των αρχαίων Ελλήνων και Ρωμαίων, που θεωρούσαν το φαγοπότι και το γλέντι ιεροτελεστία για την καλή ευφορία της γης την άνοιξη.
(πηγές: ΛΝΕΓ, διαδίκτυο)
(Συνέχεια στο επόμενο φύλλο)